Các DN này mua cà phê từ nông dân, cơ sở, đại lý thu mua cà phê mà không có hóa đơn, chứng từ. Nếu tính giá thị trường hiện là 40.000 đồng/kg cà phê, mức thuế giá trị gia tăng (GTGT) doanh nghiệp thu mua phải chịu là 5%, tương ứng số tiền 2.000 đồng/kg, tính ra giá DN mua gồm giá thành cộng với tiền thuế phải chịu là 42.000 đồng/kg. Nhờ hình thức thu mua trốn thuế này nên mặc dù mua với giá cao hơn giá thị trường, sau đó bán lại cho DN xuất khẩu với giá thấp hơn nhưng DN thu mua vẫn lãi, vì DN xuất khẩu phải trả thêm 5% thuế GTGT/kg cho DN thu mua. Theo VICOFA, do cà phê nhân xuất khẩu được hoàn thuế GTGT nên sau khi xuất hàng, DN xuất khẩu được hoàn trả số thuế này, Nhà nước sẽ bị thất thu.