Cụ thể, các bộ ngành cần phối hợp với Ủy ban Dân tộc thực hiện quản lý nhà nước về công tác dân tộc và giải quyết những vấn đề có liên quan đến công tác dân tộc trong phạm vi, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn được giao. Xây dựng, ban hành và trình cấp có thẩm quyền ban hành các chính sách, chương trình, dự án thuộc lĩnh vực công tác do Bộ, ngành quản lý để áp dụng đối với vùng dân tộc thiểu số, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn và đặc biệt khó khăn, các dân tộc rất ít người, dân tộc thiểu số có khó khăn đặc biệt, hộ dân tộc thiểu số nghèo.
Định kỳ 6 tháng, hàng năm gửi báo cáo tình hình dân tộc, kết quả thực hiện chính sách dân tộc và công tác dân tộc thuộc lĩnh vực quản lý nhà nước do Bộ, ngành chủ trì để Uỷ ban Dân tộc tổng hợp, báo cáo Thủ tướng Chính phủ.
Các công việc được Ủy ban Dân tộc chủ trì, phối hợp cụ thể với các bộ ngành như bố trí đủ kinh phí thực hiện các chính sách dân tộc từ nguồn ngân sách nhà nước theo quy định về phân cấp ngân sách nhà nước hiện hành và các nguồn kinh phí hợp pháp khác để phát triển toàn diện kinh tế - xã hội ở vùng dân tộc thiểu số, xoá đói, giảm nghèo, thu hẹp khoảng cách giữa vùng dân tộc với các vùng khác; xây dựng chiến lược phát triển giáo dục vùng dân tộc thiểu số theo chương trình chung quốc gia ở tất cả các cấp học phù hợp với đặc thù dân tộc; thực hiện quy định “ở các địa phương vùng dân tộc thiểu số, nhất thiết phải bố trí cán bộ chủ chốt người dân tộc thiểu số”; chính sách phổ biến, giáo dục pháp luật và trợ giúp pháp lý…
Bên cạnh đó, Ủy ban Dân tộc đang trình cấp có thẩm quyền đề án thành lập Học viện Dân tộc và giảng dạy tiếng nói và chữ viết vào các trường phổ thông, dân tộc nội trú, trung tâm giáo dục cộng đồng, trường cao đẳng, đại học phù hợp với địa bàn vùng dân tộc.
Theo quy định, Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 4/3/2011.